etnik i eterya cemiyeti

1.

emanual ksantos tarafından, 1814 yılında, yunan kurtuluş savaşı ve bağımsızlık hareketini gerçekleştirmek için kurulmuştur. özellikle osmanlı topraklarında yaşayan rumları kışkırtmak amaçlı bir toplantı düzenleyen cemiyet, daha sonra şu karaları almıştır :

1- merkezi atina'da bulunan filomos cemiyeti, etnik-i eterya'ya bağlanarak, bu cemiyetin batı kültürü almış yunan gençlerinden yaralanılacak

2- örgütlenebilmek için gerekli maddi olanakların sağlanması yolunda yeni ticaret şirketleri açılacak

3- rum tüccarlarının, ünlü ve etkili ailelerin, kilisenin tanınmış din adamlarının örgüte katılması sağlanacak.

bu kararlarda birleşen cemiyetin başına 12 nisan 1820 tarihinde yapılan toplantıda, çar aleksandr'ın yaveri aleksandr ispilanti getirildi. eflak, boğdan hareketlerinde, mora (1821) ve girit ihtilallerinde (1897) etkin rol oynayan etnik-i etery, osmanlı imparatorluğu'nun yıkılma döneminde asıl amaçlarından saparak "megalo ıdea" (büyük yunanistan) fikrini savunarak emperyalist bir nitelik kazanmışlardır.

   harbi_kiz_cimbomlu   20.03.2007 12:55
   #275329
2.

makedonya ve girit'i yunanistan'a katmak amacıyla 12 kasım 1894'te kurulan örgüt. 1897'de osmanlı - yunan savaşında yunanistan'ın aldığı hezimetten sorumlu tutulmuş ve saygınlığını yitirerek 1899'da dağıtılmıştır.

   dilfigar   30.08.2007 00:19
   #642296
3.

rumlar tarafından daha önce kurulmu$ olan ve 1894 yılında yeniden faaliyete geçen bu cemiyet, samsun ve trabzon dolaylarında bir pontus devleti kurmaya çalı$ıyordu.

   wunderbar   27.12.2007 19:40
   #789568
4.

yunanca ethnos, millet ve etairos, arkadaş- ortak kelimelerinden yapılmış ve osmanlı yönetimindeki yunanlılara milliyetçi duygular aşılayan gizli bir yunan derneğine verilen ad.


osmanlı imparatorluğu'ndan ayrılarak bağımsız bir yunanistan kurmak için 1844 yılında odessa'da kuruldu. ksantos, etniki eterya'yı kurmadan önce aya mavna adasında mason locası'na girerek, gizli dernekler konusunda bilgi topladı. yönetmenliğin, yemin ve gizli işaretlerini hazırlamayı bu dernekte öğrendi.


etnik-i eterya'nın temel amacı: eski doğu roma imparatorluğu'nu tekrar dirilterek, ayasofya'yı kilise olarak açmaktı.


kısa zamanda genişleyen teşkilat, üyeler arasında çeşitli dereceler oluşturdu. başkanlara "çoban", ikincilere "papaz", "üçüncülere "tavsiyeli", dördüncülere de "zararsız" takma adlarını verdi. istanbul'da "reis" ve "fedai" adıyla iki askeri derece meydana getirildi. daha sonraları rütbe sayısı yediye yükseltildi. bunlar tek bir amaca hizmet ettikleri halde, yetki, bilgi ve kapsam bakımından aralarında farklar oluştu. en aşağı derecelerde bulunanlara, gerektiğinde kullanılmak üzere 50 deste fişek ve silah bulmak görevi, ikincilere yurt uğrunda dövüşmek üzere hazır olmak görevi, bunların üstündekilere, etnik-i eterya'nın görevinin yunan kavminin isteklerini sağlamak olduğunu anlatmak görevi, fedailer başkanı'na bir kılıç vererek “bunu yurt yolunda kullanacaksın" telkininde bulunmak görevi ve yüksek derecelerde bulunanlara, başkanın sırrını açmak görevi verildi


istanbul 1818'de etnik-i eterya'nın merkezi oldu. yönetim yeriyse ksantos'un fener'deki eviydi. ksantos'un 1821'de hazırladığı yunan ihtilali başarısız oldu. bunun üzerine bir süre gizli çalıştı. 1896 girit ayaklanmasına yardım etti. makedanyo'ya binlerce silah yollayıp, 1897 savaşının çıkmasına yol açtı. yenilgiye uğradıktan sonra, etnik-i eterya teşkilatı savaş suçlusu sayıldı. üyeleri için kovuşturma yapılmak istendiyse de, bundan vazgeçildi. çünkü, en büyüğünden en küçüğüne kadar bütün yunanlıları cezalandırmak gerekecekti. etnik-i eterya 1899'da silahlarını ve 300.000 drahmiyi bulan parasını ethinikon skopeutirion'a teslim ederek dağıldı.

   google   09.10.2008 07:30
   #1051270
 
reklamı kapat

yazdır